WHO chce zmniejszyć globalną lukę diagnostyczną w gruźlicy
Światowa Organizacja Zdrowia ogłosiła nowe wytyczne dotyczące diagnostyki gruźlicy, które mają przyspieszyć wykrywanie choroby i poszerzyć dostęp do badań, zwłaszcza w krajach o ograniczonych zasobach.
To pierwsza aktualizacja, w której WHO rekomenduje wykorzystanie nowej klasy molekularnych testów wykonywanych blisko miejsca opieki (NPOCNAAT). Wytyczne obejmują również stosowanie wymazów z języka oraz nowe strategie pobierania i łączenia próbek plwociny.
Wytyczne dopuszczają stosowanie wymazów z powierzchni języka jako materiału diagnostycznego. To rozwiązanie szczególnie ważne dla pacjentów, którzy nie są w stanie odkrztusić plwociny. Wymazy mogą być analizowane zarówno za pomocą testów NPOCNAAT, jak i automatycznych testów NAAT o niskiej złożoności. Metoda ta ma ułatwić diagnostykę u dorosłych i nastolatków oraz zwiększyć dostępność badań w regionach o ograniczonej infrastrukturze.
WHO rekomenduje również strategię łączenia próbek plwociny (pooling) w diagnostyce gruźlicy i gruźlicy opornej na ryfampicynę. Pozwala ona na jednoczesne badanie kilku próbek, co skraca czas analizy i obniża koszty. To szczególnie istotne w krajach, gdzie liczba laboratoriów jest niewystarczająca, a zapotrzebowanie na testy rośnie.
Mimo postępu technologicznego miliony osób na świecie nadal nie otrzymują diagnozy na czas. Wynika to m.in. z trudności w uzyskaniu plwociny, ograniczonej dostępności testów molekularnych oraz wysokich kosztów sprzętu. WHO podkreśla, że nowe technologie mogą znacząco zmniejszyć te bariery.
Dr Tereza Kasajewa, dyrektor Departamentu WHO ds. HIV, gruźlicy, zapalenia wątroby i chorób przenoszonych drogą płciową, zaznacza, że wprowadzone zalecenia to „ważny krok w kierunku szybszego i bardziej dostępnego testowania gruźlicy”. Apeluje również do państw i partnerów o ich wdrożenie, aby każda osoba z gruźlicą mogła zostać zdiagnozowana na wczesnym etapie i jak najszybciej rozpocząć leczenie.
Zaktualizowane zalecenia zostaną opublikowane w drugim wydaniu modułu diagnostycznego skonsolidowanych wytycznych WHO dotyczących gruźlicy. Towarzyszyć im będzie podręcznik operacyjny oraz zestaw narzędzi wspierających wdrażanie nowych metod, szkolenie personelu i planowanie programów zwalczania gruźlicy.
