Konsolidacja szpitali z dofinansowaniem. Jakie kryteria trzeba spełnić?
1 lipca ruszy nabór wniosków na dofinansowanie konsolidacji szpitali – podkreśliła minister zdrowia Jolanta Sobierańska‑Grenda. Choć minister zapowiada ponad 1,1 mld zł dla szpitali, pieniądze nie popłyną szybko. Także środki z BGK pozostają na razie w sferze planów, ponieważ konieczna będzie specjalna ustawa.
Minister zdrowia Jolanta Sobierańska‑Grenda zapowiedziała, że wsparcie obejmie zarówno konsolidacje między szpitalami, jak i zmiany w obrębie jednej placówki. Z puli 1,149 mld zł będzie można finansować inwestycje budowlane, modernizacyjne oraz doposażenie infrastruktury. – Konsolidacje mogą dotyczyć dwóch podmiotów, ale również kilku oddziałów w jednym szpitalu. Do konkursu dopuszczamy także jednostki, które dopiero planują takie działania i są na etapie listów intencyjnych. Środki zostaną jednak uruchomione dopiero po wpisaniu planowanych zmian do odpowiednich rejestrów – wyjaśniła minister.
Jak złożyć wniosek?
Wniosek o dofinansowanie będzie można złożyć przed, w trakcie i po przeprowadzeniu konsolidacji , o ile spełnione zostaną określone warunki. Minimalna wartość projektu to 2 mln zł. W przypadku konsolidacji w ramach jednej placówki maksymalna dotacja wyniesie 20 mln zł, a przy konsolidacji między podmiotami – 70 mln zł. Program ma wspierać inwestycje wynikające z procesów konsolidacyjnych zarówno między różnymi podmiotami, jak i wewnątrz jednej struktury. Celem jest usprawnienie zarządzania placówkami oraz podniesienie jakości opieki nad pacjentami.
Minister zdrowia Jolanta Sobierańska‑Grenda podkreśla, że konsolidacje mają zachęcić szpitale do wspólnego planowania świadczeń w regionach. Jak mówi, w ostatnich miesiącach resort prowadził intensywne konsultacje z marszałkami, starostami i dyrektorami szpitali, aby dopasować wsparcie do realnych potrzeb. – Chcemy, by w systemie pojawiła się logika świadczeń odpowiadających demografii i faktycznym potrzebom pacjentów – zaznacza.
Jakub Szulc, wiceprezes NFZ, przypomina, że wprowadzono szerokie ramy prawne umożliwiające takie działania. Wskazuje m.in. na możliwość prowadzenia szpitala przez związek jednostek samorządu terytorialnego czy zawierania porozumień między różnymi podmiotami prowadzącymi SPZOZ-y, tak aby mogły konsolidować działalność, zachowując jednocześnie właścicielstwo.
Dyrektorzy szpitali rozczarowani
Przypomnijmy, że w pierwotnej wersji ustawy szpitalnej miał znaleźć się mechanizm pożyczkowy dla placówek, które przygotują i konsekwentnie zrealizują dobre plany naprawcze. Założenie było proste: szpital z pozytywnie ocenionym przez AOTMiT programem mógłby zamienić swoje zadłużenie na preferencyjny, dziesięcioletni kredyt w BGK, a każdy rok skutecznej realizacji planu oznaczałby umorzenie jednej dziesiątej zobowiązania. Ostatecznie mechanizmu nie wpisano do ustawy, co rozczarowało zarówno dyrektorów szpitali, jak i samorządy.
Ówczesna minister zdrowia Izabela Leszczyna oraz wiceminister Jerzy Szafranowicz przekonywali jednak, że projekt nie upadł. Szafranowicz zapowiadał jeszcze w sierpniu 2025 r., już po zmianie na stanowisku ministra, że szczegóły zostaną przedstawione jesienią, a rok później szpitale z zatwierdzonymi planami będą mogły korzystać z pożyczek BGK. Do realizacji tych deklaracji nie doszło, bo wkrótce stracił stanowisko.
Konkurs już ruszył, a Ministerstwo Zdrowia zapowiada webinaria dla zainteresowanych podmiotów leczniczych i ich organów założycielskich. Minister Jolanta Sobierańska‑Grenda deklaruje osobisty udział w warsztatach, podczas których placówki po konsolidacji mają dzielić się praktycznymi doświadczeniami. Wnioski konkursowe będzie można składać od 1 lipca do 30 października.
Kryteria do spełnienia
Wnioskodawca musi przedstawić:
- analizę sytuacji finansowej – obejmującą koszty, zobowiązania i płynność za ostatnie dwa lata obrotowe przed konsolidacją (na podstawie sprawozdań finansowych) i inne aktualne dane finansowe;
- przegląd zasobów – infrastruktury, sprzętu medycznego, potencjału kadrowego oraz obłożenia łóżek;
- ocenę wpływu konsolidacji na pacjentów – w szczególności dostępność do świadczeń opieki zdrowotnej;
- analizę struktury udzielanych świadczeń – w tym identyfikację dublujących się obszarów, komórek organizacyjnych oraz administracyjnych;
- analizę hospitalizacji zabiegowych – obejmującą strukturę leczenia szpitalnego w połączonym podmiocie oraz średnią liczbę dni hospitalizacji u danego świadczeniodawcy.
W trakcie oceny wniosku premiowane będzie również, czy planowane zmiany przyczynią się do integracji opieki szpitalnej i ambulatoryjnej (np. wzrośnie liczba poradni AOS odpowiadających oddziałom) oraz wzrostu liczby świadczeń w ramach sieci onkologicznej i kardiologicznej.
Dodatkowe punkty zostaną przyznane za konsolidację oddziałów o niskiej liczbie urodzeń. Wyższą ocenę otrzymają też projekty, które zakładają wzrost obłożenia łóżek oraz optymalizację wykorzystania aparatury medycznej. Nabór wniosków potrwa od 1 lipca do 31 października. Ministerstwo zaplanowało webinaria informacyjne, które odbędą się 22 kwietnia, 27 maja i 30 czerwca.
