Jak lepiej rozmawiać podczas wizyty i teleporady (do pobrania)

Zespół Rady NIL IN – Sieci Lekarzy Innowatorów opracował dwa poradniki poświęcone komunikacji w czasie wizyt stacjonarnych i teleporad – jeden dla lekarek i lekarzy, drugi dla pacjentek i pacjentów.

Publikacje łączą praktyczne wskazówki komunikacyjne z realiami pracy klinicznej, wymogami prawnymi i zasadami organizacji świadczeń. Poradnik dla lekarzy porządkuje dobre praktyki prowadzenia konsultacji: od przygotowania do wizyty, przez budowanie poczucia bezpieczeństwa, poszanowanie poufności i jasne wyjaśnianie planu leczenia, po zasady dokumentacji oraz teleporady, w tym weryfikacji tożsamości i oceny, kiedy konieczne jest badanie fizykalne.

Z kolei poradnik dla pacjentów pokazuje, jak przygotować informacje o objawach, lekach i dokumentacji medycznej, jak precyzyjnie opisywać problem zdrowotny, zadawać pytania i upewniać się, że zalecenia są dobrze zrozumiane. To praktyczne narzędzia, które mają pomóc w sprawniejszej diagnostyce, lepszym zrozumieniu zaleceń i budowaniu partnerskiej relacji w procesie leczenia. Obejmują zarówno wizytę w gabinecie, jak i przygotowanie do teleporady.

Przed udzieleniem teleporady – lista kontrolna:

• Sprawdź sprzęt (słuchawki/mikrofon), jakość połączenia, dostęp do EHR i e-recept/e-skierowań.
• Zapewnij prywatne miejsce (brak osób postronnych, wyciszenie).
• Zweryfikuj tożsamość pacjenta lub opiekuna na początku rozmowy.
• Zbierz szczegółowy wywiad uzupełniony przez wyniki pomiarów/testów wykonane przez pacjenta.
• Zwróć uwagę na objawy alarmowe i w razie ich wystąpienia pokieruj pacjenta do właściwej opieki.
• Zakończ teleporadę podsumowaniem, sprawdź, czy pacjent wszystko zrozumiał, omów, co robić w sytuacjach nagłych, i odnotuj wszystko w dokumentacji.

Komunikacja z pacjentem:

• Używaj języka dostosowanego do poziomu wiedzy pacjenta.
  • Unikaj nadmiaru terminów medycznych, a jeśli są konieczne – krótko je wyjaśnij.
  • Stosuj parafrazę w trakcie wywiadu.
  • Upewniaj się, że dobrze rozumiesz pacjenta, a pacjent rozumie przekazywane informacje.
• Po przekazaniu zaleceń poproś pacjenta o powtórzenie planu postępowania własnymi słowami.
  • Formułuj zalecenia jasno, konkretnie i w sposób możliwy do zastosowania w praktyce.

Zachowuj spokojny, życzliwy i nieoceniający sposób komunikacji, także wtedy, gdy pacjent jest zdenerwowany, roszczeniowy lub nieufny.

Pełna wersja obu poradników znajduje się na stronie: https://nilin.org.pl/raporty

Źródło: „Gazeta Lekarska” nr 5/2026