Rekordowe wydatki na zdrowie. Mimo 274 mld zł dla systemu NFZ może zabraknąć pieniędzy 

Nakłady na ochronę zdrowia mają w 2027 r. wzrosnąć do rekordowych 274 mld zł. Rząd przewidział też 41,5 mld zł dotacji dla Narodowego Funduszu Zdrowia i zapowiedział utrzymanie programu in vitro. Mimo to eksperci ostrzegają, że Fundusz może mierzyć się z luką finansową sięgającą nawet 16 mld zł. 

Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy budżetowej na 2027 rok. Dokument był jednym z głównych punktów posiedzenia rządu 29 września. Jak podkreślał podczas konferencji prasowej minister finansów i gospodarki Andrzej Domański, budżet ma łączyć finansowanie kluczowych usług publicznych z inwestycjami wzmacniającymi rozwój gospodarczy i bezpieczeństwo państwa. 

Zgodnie z założeniami projektu wydatki na ochronę zdrowia wyniosą 274 mld zł, co oznacza wzrost o 26 mld zł w porównaniu z bieżącym rokiem. Budżetowa dotacja dla Narodowego Funduszu Zdrowia ma sięgnąć 41,5 mld zł. Rząd deklaruje również kontynuację najważniejszych programów społecznych, w tym programu in vitro finansowanego ze środków publicznych. Utrzymane mają zostać również programy 800+, Aktywny Rodzic, Renta Wdowia oraz wypłaty 13. i 14. emerytury. 

W budżecie przewidziano także znaczące nakłady na inne obszary państwa. Wydatki na obronność mają osiągnąć 198 mld zł i przekroczyć 4,5 proc. PKB. Na inwestycje drogowe i kolejowe zaplanowano blisko 77 mld zł, natomiast na naukę i szkolnictwo wyższe 46 mld zł, czyli o ponad 2,6 mld zł więcej niż w obecnym roku. 

Projekt zakłada również zmiany podatkowe. Rząd chce podnieść pierwszy próg podatkowy do 130 tys. zł oraz wprowadzić pośrednią, 24-procentową stawkę PIT dla dochodów do 150 tys. zł. Oznaczałoby to, że 32-procentowa stawka podatku byłaby naliczana dopiero od dochodów przekraczających 150 tys. zł rocznie. 

Ministerstwo Finansów podkreśla, że projekt został przygotowany zgodnie ze stabilizującą regułą wydatkową, która obejmuje około 90 proc. wydatków sektora instytucji rządowych i samorządowych. Mechanizm ten określa limity wydatków także dla Narodowego Funduszu Zdrowia.  To właśnie ten element budzi jednak zastrzeżenia części ekspertów. Rada Fiskalna oceniła, że projekt budżetu potwierdza utrzymującą się nierównowagę finansów publicznych wynikającą przede wszystkim z szybszego wzrostu wydatków niż dochodów państwa. 

Największe wątpliwości budzi jednak sytuacja NFZ. Biuro Rady Fiskalnej szacuje, że mimo przewidzianej w budżecie 41,5-miliardowej dotacji Fundusz może zmagać się w 2027 r. z luką finansową rzędu 16 mld zł. Ministerstwo Finansów nie zgadza się z tą oceną. W swoim stanowisku podkreśliło, że przedstawione przez Radę Fiskalną rekomendacje dotyczące sposobu stosowania stabilizującej reguły wydatkowej nie znajdują oparcia w obowiązujących przepisach krajowych i unijnych. Jak zaznacza resort, projekt budżetu został przygotowany zgodnie z obowiązującym prawem. 

Do uwag Rady Fiskalnej odniósł się również minister Andrzej Domański. Podkreślił, że Polska potrzebuje niezależnej i merytorycznej instytucji oceniającej stan finansów publicznych, zwracając jednocześnie uwagę, że sama Rada nie kwestionuje zgodności projektu budżetu z obowiązującymi regulacjami.  Wśród projektów przyjętych przez rząd znalazły się także strategia zarządzania długiem na lata 2027-2030 oraz projekt zmian dotyczących opłaty cukrowej. Minister finansów przypomniał, że 96 proc. wpływów z opłaty trafia bezpośrednio do Narodowego Funduszu Zdrowia. Według rządu rozwiązanie ma nie tylko wspierać finansowanie systemu ochrony zdrowia, ale także przeciwdziałać narastającemu problemowi nadwagi i otyłości.

Rząd zakłada, że w 2027 r. polska gospodarka wzrośnie o 3 proc., a inflacja wyniesie 2,8 proc. Ministerstwo Finansów prognozuje również utrzymanie jednej z najniższych stóp bezrobocia w Unii Europejskiej. Według przedstawionych założeń państwowy dług publiczny ma pozostać poniżej konstytucyjnego limitu 60 proc. PKB także w kolejnych latach.