Samorząd ostro o projekcie MZ: zakres świadczeń nierealny i niebezpieczny
Prezydium NRL, po analizie projektu rozporządzenia Ministra Zdrowia dotyczącego świadczeń gwarantowanych udzielanych w powiatowym centrum zdrowia, przedstawiło jednoznacznie krytyczną ocenę dokumentu. Zdaniem samorządu lekarskiego projekt w obecnym kształcie jest nieadekwatny, nieprecyzyjny i potencjalnie groźny dla bezpieczeństwa pacjentów.
„W trosce o prawidłowe zabezpieczenie prawa pacjentów do wysokiej jakości świadczeń opieki zdrowotnej, zgodnych z aktualnym stanem wiedzy medycznej PNRL proponuje, aby wykaz świadczeń gwarantowanych udzielanych w powiatowym centrum zdrowia, stanowiący załącznik nr 1 do rozporządzenia, został ponownie skierowany do prac w gronie ekspertów, z uwzględnieniem towarzystw naukowych z poszczególnych dziedzin medycyny, tak aby katalogiem świadczeń gwarantowanych objąć wszystkie świadczenia potrzebne pacjentom i zarazem możliwe do wykonania w warunkach powiatowego centrum zdrowia, ale jednocześnie wykluczyć z wykazu te świadczenia, które z uwagi na ograniczenia dotyczące liczby i kwalifikacji personelu oraz wyposażenia nie powinny być realizowane w warunkach powiatowego centrum zdrowia” – pisze w stanowisku Prezydium NRL.
Władze samorządu podkreślają, że proponowany katalog świadczeń jest zbyt szeroki i nie odpowiada realnym możliwościom powiatowych centrów zdrowia, zarówno pod względem wyposażenia, jak i kwalifikacji personelu. W wykazie znalazły się procedury, które standardowo wykonuje się w warunkach szpitalnych, często w znieczuleniu ogólnym m.in.. nacięcie ropnia okołoodbytniczego, tylna tamponada nosa, kardiowersja elektryczna, usuwanie ciała obcego z żołądka i jelita cienkiego, szycie tętnicy i żyły.
Jak zwraca uwagę Prezydium NRL, wątpliwości budzą też wpisane do załącznika nr. 1 propozycje usuwania zmian skórnych bez zabezpieczenia analizy hist.-pat. czy laseroterapia i krioterapia zmian powierzchniowych.
Jednocześnie w załączniku dotyczącym wyposażenia brakuje sprzętu niezbędnego do wykonania tych procedur, co zdaniem Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej świadczy o niespójności i braku realnej oceny warunków pracy takich jednostek. Projekt przewiduje, że szeroki zakres świadczeń mają realizować lekarze po pierwszym roku specjalizacji, co PNRL uznaje za nieakceptowalne. Jednocześnie samorząd lekarski zwraca uwagę na brak konsekwencji w odniesieniu do medycyny rodzinnej: specjaliści są dopuszczeni, ale lekarze w trakcie specjalizacji już nie, pominięcie lekarzy medycyny ratunkowej, którzy mają kompetencje do pracy w stanach nagłych, brak powiązania wymogów kadrowych z faktycznym zakresem procedur.
W uzasadnieniu projektu wskazano, że centra mają obsługiwać pacjentów w stanach nagłych, wymagających natychmiastowej diagnostyki i leczenia. Ta kluczowa informacja nie znalazła się jednak w części normatywnej rozporządzenia, co zdaniem PNRL może prowadzić do sporów o prawo pacjenta do świadczenia, problemów z rozliczaniem świadczeń przez NFZ, napływu pacjentów, którzy powinni trafić do POZ lub szpitala, a nie do centrum powiatowego.
Brak jasnych kryteriów dostępu oznacza ryzyko chaosu organizacyjnego i finansowego. PNRL ostrzega, że projekt może doprowadzić do tworzenia kolejnych niewydolnych podmiotów, w których pacjent będzie narażony na większe ryzyko zdrowotne z powodu ograniczeń kadrowych i sprzętowych. Samorząd zwraca również uwagę, że rozporządzenie może stać się zachętą dla samorządów do likwidacji szpitali, zastępując je jednostkami o znacznie mniejszych możliwościach.
PNRL proponuje, aby wykaz świadczeń gwarantowanych został ponownie przeanalizowany przez ekspertów, z udziałem towarzystw naukowych. Celem jest objęcie katalogiem świadczeń realnie potrzebnych pacjentom, dostosowanie go do faktycznych możliwości powiatowych centrów zdrowia, wykluczenie procedur, których wykonanie wymaga warunków szpitalnych.
Stanowisko samorządu lekarskiego wobec tego projektu jest wyraźnie krytyczne i wskazuje na liczne braki: od niespójności wykazu świadczeń, przez niewystarczające wymogi kadrowe, po ryzyko systemowe związane z funkcjonowaniem centrów. W ocenie PNRL projekt wymaga gruntownej korekty, aby nie pogorszyć bezpieczeństwa pacjentów i nie destabilizować lokalnych systemów opieki zdrowotnej.
