15 maja 2026

Sejm przyjął dwie ustawy zdrowotne. W obu są kontrowersyjne „wrzutki”

Sejm uchwalił w piątek dwie ustawy zdrowotne, z których każda zawierała istotne, choć niezwiązane z głównym tematem projektu, dodatkowe przepisy dotyczące zdrowia.

Fot. freepik.com

W pierwszej, dotyczącej świadczeń opieki zdrowotnej i zwalczania zakażeń, znalazło się wydłużenie o rok terminu na przedstawienie certyfikatu znajomości języka polskiego przez lekarzy, dentystów, pielęgniarki i położne spoza UE. Druga, nowelizacja ustaw związanych z rozwojem usług e‑zdrowia, – pierwotnie zawierała zapis o przedłużeniu funkcjonowania obecnej sieci szpitali, który ostatecznie został usunięty.

Sejm odrzucił poprawkę Konfederacji wykreślającą przepis o dodatkowym roku na dostarczenie certyfikatu językowego. Za ustawą głosowało 235 posłów, przeciw 22, a 182 wstrzymało się od głosu. Propozycję wydłużenia terminu zgłosił wcześniej poseł KO Krzysztof Bojarski, dyrektor SP ZOZ w Łęcznej, wskazując, że część personelu medycznego zatrudnionego w szpitalach powiatowych nie zdążyła zdać egzaminu językowego.

Ustawa doprecyzowuje również, że osoby żyjące z HIV, niezależnie od statusu ubezpieczeniowego będą mogły korzystać z wizyt w ramach programu leczenia antyretrowirusowego bez dodatkowych opłat. Zmienia także źródło finansowania badań diagnostycznych dla osób z HCV przebywających w zakładach penitencjarnych: koszty przejmie NFZ. Projekt trafi teraz do Senatu, a później na biurko Prezydenta RP. Najwięcej decyzji o wygaszeniu PWZ zapadło na Mazowszu (107), dalej w woj. warmińsko mazurskim (26), podlaskim (19), lubelskim (16), śląskim (15), dolnośląskim (8), wielkopolskim (5) i małopolskim (4).

Ustawa o e‑zdrowiu bez „wrzutki” o sieci szpitali

Druga z uchwalonych ustaw dotycząca rozwoju usług e‑zdrowia – miała uporządkować funkcjonowanie kluczowych systemów cyfrowych i umożliwić pełne wykorzystanie rozwiązań finansowanych z KPO (4,2 mld zł). Kontrowersje wzbudził jednak przepis wydłużający o dwa lata funkcjonowanie obecnej sieci szpitali, niezwiązany z tematyką projektu.

Wniosek o jego usunięcie zgłosił w Komisji Zdrowia Janusz Cieszyński (PiS), a w drugim czytaniu poprawkę formalnie złożył poseł KO Grzegorz Napieralski. Sejm poparł zarówno tę poprawkę, jak i drugą – dotyczącą anonimizacji danych. Całość ustawy przyjęto zdecydowaną większością: 415 głosów „za”, bez głosów przeciwnych. Nowelizacja przewiduje m.in. wprowadzenie europejskiej „karty pacjenta” (Patient Summary), rozwój systemu domowej opieki medycznej, e‑konsyliów oraz rozbudowę Platformy Usług Inteligentnych wspierającej diagnostykę obrazową.

Rząd zapowiada jednak, że propozycja wydłużenia funkcjonowania sieci szpitali pojawi się w innym, bardziej adekwatnym projekcie.

Warunkowe PWZ – przypomnienie NRL

Naczelna Rada Lekarska przypomina, że warunkowe prawo wykonywania zawodu było rozwiązaniem wyjątkowym, wprowadzonym w czasie pandemii i po wybuchu wojny na Ukrainie. Obecnie nie można już ubiegać się o jego przyznanie, a wszystkie wydane decyzje wygasną najpóźniej jesienią 2029 r.

Aby kontynuować pracę w Polsce, lekarze z Ukrainy będą musieli przejść pełną ścieżkę weryfikacyjną: odbyć staż podyplomowy, zdać LEK oraz nostryfikować dyplom. NRL podkreśla, że warunkowe PWZ nigdy nie było równoznaczne z pełnym prawem wykonywania zawodu – obowiązywało wyłącznie w ramach umowy z konkretną placówką i nie pozwalało na prowadzenie praktyki indywidualnej.

Rada zwraca również uwagę, że obniżenie wymagań językowych do poziomu B1 było efektem presji dyrektorów szpitali zmagających się z brakami kadrowymi. Samorząd lekarski konsekwentnie sprzeciwiał się dalszemu luzowaniu zasad i nie poprze rozwiązań umożliwiających przedłużanie pracy lekarzy bez potwierdzonej znajomości języka polskiego.

Zdaniem prezesa NRL, Łukasza Jankowskiego, obniżenie wymagań językowych do poziomu B1 – „turystycznego i niespotykanego w innych krajach UE” – było efektem presji dyrektorów szpitali borykających się z brakami kadrowymi. Jankowski podkreśla, że NRL konsekwentnie sprzeciwiała się dalszemu luzowaniu zasad i nie poprze rozwiązań pozwalających na przedłużenie pracy lekarzy bez znajomości języka